✳️ پرسش:

درصورتیکه پیمانکار در پارکینگ، بادبند را به دهانه مجاور انتقال داده باشد، مهندس ناظر چه وظایفی دارد؟

✳️ پاسخ :

متن زیر را به شهرداری گزارش دهید؟

به اطلاع شهرداری محترم می‌رساند، مالک پلاک فوق در پارکینگ اقدام به جابه جایی بادبند محور ... به محور ... نموده است، خواهشمند است مالک را ملزم به مراجعه به مهندس محاسب بنمائید تا نقشه هایی متناسب با وضعیت موجود را تهیه بنماید. ضمناً مجری ذیصلاح در محل پروژه حضور ندارد.

اگر مهندس محاسب کار را تایید کند، بایستی با ارسال نامه و نقشه ای جدید برای مهندس ناظر مسئولیت تغییر به وجود آمده را بپذیرد. مهندس ناظر هم باید با ارائه گزارشی نامه محاسب و نقشه جدید به پیوست آن خواهد بود. مراتب را به اطلاع شهرداری اعلام بنماید.

❇️ معاونت محترم امور مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی طی نامه شماره 20553/400 مورخه 1396/05/02

در خصوص صدور « برگ تایید استحکام بنا » تذکراتی به ریاست محترم سازمان نظام مهندسی ساختمان (شورای مرکزی) و رؤسای سازمان های نظام مهندسی ساختمان استانها ابلاغ نمود که تخلف از مفاد این تذکرات موجبات تخلف انتظامی متخلفین را فراهم خواهد ساخت.

 نظر به اینکه در خصوص شمول این نامه نسبت به مهندسین طراح و سایر مهندسان و کارشناسان شائبه‌هایی در بین همکاران به وجود آمده است از این رو به اطلاع مهندسین و پیمانکاران محترم می رساند:

 معاونت محترم امور مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی با صدور نامه فوق الذکر اساساً صدور هرگونه « برگ تایید استحکام بنا » با هر قید و شرط توسط مهندس ناظر، مهندس طراح، مهندس محاسب، سازنده و سایر کارشناسان را تخلف انتظامی تلقی نموده و به صراحت اعلام نموده است که تایید استحکام بنا، هم عنوان غیرقانونی است و هم اقدام غیرقانونی و آنچه که منظور نظر قانونگذار در قسمت اخیر تبصره ۶ ماده ۱۰۰ قانون شهرداری ها می باشد، موضوع « عدم استحکام بنا» بوده و این موضوع اساساً با « تایید استحکام بنا» دو موضوع متفاوت می باشد بنابراین:

1- هیچ‌یک از مهندسان اعم از مهندسان ناظر، مهندسان طراح، مهندسان محاسب و غیره مجوزی برای صدور « برگ تایید استحکام بنا » ندارند .

2- شهرداریها و سایر مراجع ذیربط در صدور پروانه و کنترل ساختمان حق الزام مهندسان برای « برگ تایید استحکام بنا » ندارند.

3- در فرضی که یک مهندس صفر تا صد یک پروژه را شخصاً انجام داده باشد باز هم حق صدور برگی به نام « برگ تایید استحکام بنا » ندارد.

4- اگر چه منظور از کارشناس در نامه معاونت امور مسکن و ساختمان، کارشناسان موضوع قانون نظام مهندسی می باشند و کارشناسان رسمی دادگستری به دلیل اینکه اساساً زیر نظر وزارت راه شهرسازی ( معاونت امور مسکن ساختمان ) نیستند تکلیفی به تبعیت از نامه مذکور ندارند ولی، با توجه به اینکه در قوانین موضوعه کشور بحثی در خصوص « تایید استحکام بنا » وجود ندارد از این رو اقدام کارشناسان رسمی دادگستری در صدور « برگ تایید استحکام بنا » نیز غیرقانونی و قابل تعقیب انتظامی خواهد بود.

5- رؤسا و مدیران سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان استان ها نیز رأساً مجاز به صدور چنین برگه ای نبوده و اساساً نمی‌توانند ترتیباتی برای صدور « برگ تایید استحکام بنا » فراهم نمایند و اگر ترتیباتی فراهم نمایند مسئول و پاسخگو خواهند بود.

6- اشخاصی که مفاد نامه فوق الذکر را رعایت ننمایند علاوه بر تعقیب انتظامی، به استناد قانون مسئولیت مدنی، مسئول جبران خسارتهای مالی زیان‌دیده گان نیز خواهند بود.

✳️ پرسش:

در صورتي كه ناظر به علت عدم دسترسی، در سيستم شهرداری قابليت ارائه خدمات مهندسی نداشته و اكنون آماده ارائه خدمات باشد، ناظر چه اقدامی لازم است انجام دهد؟

✳️ پاسخ :

✅ می بايست به امور ناظران مراجعه و نسبت به اعلام حضور طی فرم مربوطه اقدام نمايد. پس از انجام كنترل های لازم، سازمان حضور عضو را به امور مهندسين ناظر شهرداری اعلام می نمايد.

✳️ پرسش:

رويه پرداخت حق الزحمه استحكام بنا چگونه است؟

✳️ پاسخ :

 در صورتيكه مالک حق الزحمه استحكام بنا را به حساب سازمان واريز كرده باشد، حق الزحمه استحكام بنا، صرفاً پس از صدور پايان كار توسط شهرداري و ارايه مدارک زير توسط ناظر به وی پرداخت خواهد شد:

❇️ تصوير پايان كار صادر شده، تصوير برگه استحكام بنا ثبت شده، نقشه های تهيه و تاييد شده توسط ناظر.

✳️ پرسش:

در چه شرایطی امكان ثبت درخواست تمديد قرارداد نظارت در سامانه خدمات مهندسی وجود ندارد؟

✳️ پاسخ :

 در تمامي حالت هاي زير امكان درج درخواست تمديد قرارداد نظارت وجود ندارد:

1- در صورتيكه پرونده مورد نظر دارای درخواست جاری در سيستم شهرداری باشد.

2- در صورت عدم صدور پروانه ساختمانی.

3- در صورت ابطال پروانه ساختمانی.

4- در صورتيكه پرونده مورد نظر تغيير نقشه داشته باشد.

5- مهندس درخواست كننده در حال حاضر، ناظر پرونده ذكر شده نباشد.

تذكر مهم - در صورتيكه به دلايل فوق امكان ثبت درخواست تمديد در سامانه خدمات مهندسی وجود نداشته باشد، ناظر بايد به امور ناظران سازمان مراجعه درخواست عدم امكان تمديد ثبت نمايد. پس از بررسی و در صورت صحت امكان ثبت تمديد، دسترسي لازم جهت تمديد از طريق سامانه برای ناظر ايجاد مي گردد.

❇️ در صورتيكه خلاف مقررات قانون نظام مهندسی ساختمان استان تهران در خصوص تمديد قرارداد نظارت تمديد توسط مالك و ناظر بصورت توافقي و قانون مابه التفاوت صورت پذيرد، با متخلفين مطابق با ضوابط برخورد خواهد شد.

✳️ پرسش:

آیا الزام به اسکوپ کردن سنگ نما می‌باشد؟

✳️ پاسخ :

درخصوص اسکوپ سنگ نما در ماده 29 مجموعه ضوابط مندرج در پروانه های تخریب و نوسازی شهرداری مقرر شده است. چنانچه در نما از سنگ استفاده شود باید باسیم (اسکوپ) و یا رول پلاک و یا تمهیدات اجرایی صحیح به جداره وصل شود تا از ریزش آنها جلوگیری شود. همچنین در ضابطه (2) بند 7-8-2 آیین نامه طراحی ساختمان ها در برابر زلزله، استاندارد 2800 ویرایش 4 (سال 1394) نیز مقرر شده است که در صورتیکه سنگها به صورت پلاک به طور قائم نصب شوند، باید با تعبیه اسکوپ و یا مهار مناسب دیگری از جدا شدن و ریختن آنها در هنگام زلزله جلوگیری شود.

✳️ صدور گواهی عدم خلاف با ارائه گزارش پايان‌كار، در مورد ساختمان های نيمه تمام و دارای پروانه، با گزارش مهندس ناظر مربوط بلامانع بوده و نياز به بازديد از طرف شهرداری ندارد.

✅ هرگاه مهندس ناظر بر خلاف واقع گواهی نماید و یا تخلف را به موقع به شهرداری اعلام نکند و موضوع منتهی به طرح کمیسیون ماده صد و صدور رای بر جریمه یا تخریب ساختمان گردد، شهرداری مکلف است مراتب را به سازمان نظام مهندسی ساختمان گزارش نماید .شورای انتظامی سازمان مذکور موظف است مهندس ناظر را در صورت ثبوت تقصیر برابر قانون معماری و ساختمان ، حسب مورد با توجه به اهمیت موضوع به 6ماه تا 3 سال محرومیت از کار و در صورتی که مجدداً مرتکب تخلفی شود که منجر به صدور رأی تخریب به وسیله کمیسیون ماده 100 گردد، به حداکثر مجازات محکوم کند مراتب محکومیت از طرف شورای انتظامی سازمان نظام مهندسی ساختمان در پروانه اشتغال درج و در یکی از جراید کثیرالانتشار اعلام می گردد. شهرداری مکلف است تا صدور رای محکومیت به محض وقوف از تخلف مهندس ناظر وارسال پرونده به کمیسیون ماده صد ، به مدت 6 ماه از اخذگواهی امضای مهندس ناظر مربوطه برای ساختمان جهت صدور پروانه ساختمانی جدید شهرداری خودداری نماید.

✳️ پرسش:

اگر درزمان گودبرداری دیوار ساختمان مجاور پروژه ترک برداشته باشد، مهندس ناظر چه اقداماتی را باید انجام بدهد؟

✳️ پاسخ :

1- بدون فوت وقت گزارشی را با مضمون زیر به شهرداری ارائه فرمائید.
به اطلاع شهرداری محترم می رساند، علی رغم تذکرات پیاپی مبنی بر نامتناسب بودن سازه نگهبان مندرج در نقشه ها و دستور کار ابلاغی اینجانب به مالک متاسفانه مالک اقدام به عملیات گودبرداری بدون حضور مهندس مجری ذیصلاح نموده است و دیوار پلاک ضلع ... ترک برداشته است، با توجه به آنکه روش پایدار سازی گود متناسب با موقعیت ملک مذکور نمی باشد و مالک و نماینده او فاقد صلاحیت در اجرای سازه نگهبان می باشند، لذا خواهشمند است مالک را موظف نمائید. توسط مجری صاحب صلاحیت نسبت به ایمن سازی پلاک ضلع ... زیر نظر اینجانب اقدام نماید و مهندس محاسب پرونده نیز طرح پایدارسازی متناسب با موقعیت حال پروژه ارائه بنماید. ضمناً باتوجه به موقعیت حساس ملک طرح پایدارسازی موقتی و توصیه های حفاظتی در ایمنی گود طی دستور کار به مالک پروژه ابلاغ گردید.

2- گزینه خلاف دارد را انتخاب بنمائید و از جلوگیری عملیات در مرحله گودبرداری جداً پرهیز نمائید.
درصورت درج جلوگیری از عملیات و ریزش گود مهندس ناظر مقصر شناخته می شود.

3- یک نامه به شهرداری ناحیه و منطقه و نظام مهندسی در مورد ناپایداری گود تحویل و رسید نمائید.

✳️ پرسش:

اگر ساختمان درحین اجرای اسکلت نشست داشته باشد، آیا مهندس ناظر مقصر است؟

✳️ پاسخ :

بله، مهندس ناظر قبل از تحویل شروع به کار می‌بایست گزارش خاک پرونده را مورد بررسی قراردهد و از محل پروژه مذکور بازدید نماید درصورتیکه متوجه سست بودن خاک شود باید طی نامه ای به مالک و شهرداری اعلام نماید تا قبل از شروع به کار، مالک به مهندس محاسب مراجعه نماید و تناسب با آن راهکاری را جهت بهبود خاک اعلام نماید و مهندس محاسب پس از آن به ناظر نقشه‌ای جدید ابلاغ نماید. اگر مهندس ناظر در مرحله گودبرداری و تخریب هم متوجه شود باید در گزارش‌های مرحله‌ای به شهرداری و طی نامه‌ای به مالک اعلام نماید و از مهندس محاسب درخواست تجدید نظر در نقشه‌های محاسباتی را نماید. درصورت عدم اعلام مهندس ناظر در این مراحل و نشست ساختمان ناظر مقصر است.

سؤال

احتراماً با عنایت به ماده ۲۷ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب اسفند ماه ۱۳۷۴ که اشعار می‌دارد وزارتخانه‌ها، مؤسسات دولتی، نهاد‌ها، نیروهای نظامی و انتظامی، شرکتهای دولتی و شهرداری‌ها می‌توانند در ارجاع امور کار‌شناسی با رعایت آئین‌نامه خاصی که به پیشنهاد مشترک وزارت مسکن و شهرسازی و وزارت دادگستری، به تصویب هیأت وزیران می‌رسد به جای کار‌شناسان رسمی دادگستری از مهندسان دارای پروانه اشتغال که بوسیله سازمان استان معرفی می‌شوند، استفاده نمایند، همچنین، آئین‌نامه اجرائی ماده ۲۷ قانون یاد شده، لطفا ارائه طریق فرمائید که استفاده از عبارت «کار‌شناسان رسمی ماده ۲۷ سازمان نظام مهندسی ساختمان استان تهران» امکان پذیر است یا خیر؟

نظریه شماره ۲۲۳۰/۹۳/۷ ـ ۱۷/۹/۱۳۹۳

✳️ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه

در ماده۲۷ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصّوب ۱۳۷۴ تصریح شده است که وزارتخانه­‌ها، مؤسسات دولتی و..... می‌توانند به جای کار‌شناسان رسمی دادگستری از مهندسان دارای پروانه اشتغال که به وسیله سازمان استان معرفی می‌شوند، استفاده نمایند. بنابراین استفاده از مهندسان مزبور «به جای» کار‌شناسان رسمی دادگستری به معنای استفاده از ایشان «به عنوان» کار‌شناس رسمی دادگستری نمی‌ باشد و‌‌‌ همان گونه که برای مثال در تبصره ماده۱۷‌‌ همان قانون سخن از معرفی کار‌شناس یا هیأت کار‌شناسی «خبره» شده است، لذا اطلاق کار‌شناس رسمی بر مهندسان موضوع ماده۲۷ یاد شده، منطبق بر قانون به نظر نمی‌رسد.